به گزارش شورا تریبون، پروفسور علی فرقانی ، استاد دانشگاه ساوت استرالیا و دانشگاه کانبرا که از سال ۱۳۸۸ تا کنون صاحب پست‌های مدیریتی و تحقیقاتی گوناگون درخارج از کشوربوده است و مسئولیت‌های علمی و اجرایی دیگری از جمله مدیریت اطلاعات مکانی در دولت فدرال استرالیا، استاد مدعو فولبرایت در دانشگاه برکلی آمریکا، استاد مدعو سازمان محیط زیست ایالت مونتانا آمریکا، دانشمند ارشد و مشاور فنی سازمان فضایی و نقشه برداری استرالیا و همچنین استادیاری دانشگاه‌های تهران را در کارنامه پرافتخار خود دارد، در نهمین کنفرانس ملی و دومین کنفرانس بین المللی برنامه ریزی و مدیریت شهری توسعه پایدار و شهرهای آینده که به صورت وبینار روز پنج شنبه ۲۹ابان در دانشگاه فردوسی مشهد برگزار شد یکی از سخنرانان اصلی بین المللی بود که مقاله فنی و استراتژیک در رابطه با سازماندهی زیرساخت های اطلاعات مکانی شهرهای هوشمند پایدار در استرالیا و نقش این زیرساخت ها از طریق دیدگاههای حاکمیتی هوشمند و متصل مکانی را ارائه داد.

وی در ابتدا گفت: در استرالیا و سایر کشورها، مقامات شهری برای حاکمیت الکترونیکی نوآورانه برای تأمین کارآیی بیشتر، رهبری جامعه، خدمات سیار و خدمات شهروندی با فراهم نمودن حاکمیت هوشمند از جمله مدیریت تاسیسات و دارایی ها، نظافت شهری و مدیریت پسماند، نظارت بر محیط زیست، تأیید کارهای عمومی، مجوزهای مسکن و ساختمان و سایر موارد سوق داده شده اند.

استاد سیستمهای اطلاعات مکانی (GIS) و فناوری اطلاعات ماهواره ای در دانشگاه استرالیا جنوبی و دانشگاه کانبرا در ادامه افزود: زیرساخت¬های اطلاعات مکانی ابزارهای مورد نیاز برنامه نویسان، نقشه برداران و مهندسان، سیاستگذاران را برای طراحی و نقشه برداری از محله ها و شهرهایشان فراهم می کند. تجسم، تحلیل فضایی و مدل سازی فضایی بیشترین کاربردهای GIS در برنامه ریزی، ذخیره سازی، انجام ماهرانه و تحلیل داده¬های فیزیکی، اجتماعی و اقتصادی یک شهر است. سپس برنامه ریزان می توانند از توابع فضایی و نقشه برداری از سیستمهای GIS و سنجش از دور برای تحلیل وضعیت موجود در شهر استفاده کنند. از طریق تحلیل پوشش نقشه، مناطق درگیر با توسعه زمین با محیط را با همپوشانی توسعه زمین موجود بر روی نقشه های مناسب زمین شناسایی کنید.
* اطلاعات مکانی، فناوری پیشرفته ای برای به اشتراک گذاری و تبادل اطلاعات است

پروفسور فرقانی تصریح کرد: با استفاده از ویژگی نقشه برداری چند لایه زیرساخت¬های اطلاعات مکانی (SDI)، کمیته فنی و استراتژیک برنامه ریزی شهری می تواند موارد مختلفی را تجسم کند، به عنوان مثال، بهترین زمین های کشاورزی، آب های سطحی، فراوانی بالای سیلاب و زمین های بسیار فرسایش پذیر. این اطلاعات منجر به تصمیم گیری های آگاهانه مانند جلوگیری از توسعه مناطق با دفعات بالا آمدن سیل می شود زیرا این مناطق احتمالاً ساکنان را جذب نمی کنند.
وی افزود: SDI نقش بسزایی در توسعه شهری استرالیا داشته و برای تسهیل در دسترس بودن منابع در برنامه ریزی مناسب شهرها و پروژه های هوشمند به بستر مهمی برای تبادل و به اشتراک گذاری اطلاعات داده های مکانی تبدیل شده است.
وی ادامه داد: اطلاعات مکانی متحد ، فناوری پیشرفته ای برای توسعه هرگونه پروژه هوشمند برای به اشتراک گذاری و تبادل اطلاعات است. در مرحله اول، فناوری های مختلفی که برای تمرکز بر روی شهرهای هوشمند مانند زیرساخت داده های مکانی، داده های بزرگ و شهرهای هوشمند، نقش سیستم اطلاعات جغرافیایی (GIS)، سنجش از دور (RS)، سیستم موقعیت یابی جهانی (GPS) و نقشه برداری ، اهمیت فناوری های اطلاعاتی و ارتباطی (ICT) برای دستیابی به توسعه پایدار برای شهرهای هوشمند مورد نیاز است.
فرقانی در ادامه ارائه مقاله خود در این کنفرانس اظهار کرد: مقامات شهرهای هوشمند دارای حاکمیت الکترونیکی – متصل مکانی به شدت خواستار دولت الکترونیکی نوآورانه هستند تا با کارایی بیشتر، رهبری جامعه، کار در حین حرکت و بهبود مستمر از طریق چارچوب علمی برنامه ریزی شهری قوی، فناوری اطلاعات و ارتباطات مکانی حاکمیت هوشمند از جمله مدیریت تأسیسات و دارایی ها، نظافت شهری و مدیریت پسماند، نظارت بر محیط زیست، تأیید کارهای عمومی، مسکن، پروانه های ساختمانی و غیره خدمات به شهروندان را ارائه نمایند.
وی افزود: طراحی و ساخت و ساز پایدار شهری – ادغام با فناوری هوشمند مانند مدل سازی اطلاعات ساختمان (BIM) برای کاهش هزینه و تسریع در زمان تحویل. برنامه های هوشمند – کل مدیریت چرخه عمر دارایی های زیرساختی می توانند از فناوری های هوشمند چه در مرحله برنامه ریزی، طراحی، ساخت، بهره برداری، نظارت یا نگهداری بهره مند شوند.
این پروفسور بیان داشت: تحرک هوشمند – داده های مکانی واقعی از طریق پیش بینی ترافیک، بهترین برنامه ریزی مسیر و به روز رسانی های حمل و نقل عمومی و خصوصی که امکان سیستم های حمل و نقل هوشمند را فراهم می کند، تحرک کارآمد را برای شهروندان فراهم می کند.
* مفهوم شهر هوشمند روشی هوشمندانه در زمینه فناوری برای پرداختن به مسائل شهرنشینی برنامه ریزی نشده است
فرقانی با اشاره به اینکه شهر امن و نتیجه مطلوب با افزودن سخت افزار یا برنامه جدید به سیستم های ICT از جمله Geospatial – ادغام اطلاعات مکانی و فناوری های هوشمند از پلیس و پاسخ دهندگان اضطراری با ابزارهای جدید برای مبارزه با جرم و ایمن سازی شهرها پشتیبانی می کند، افزود: سیاست های نوآورانه و فناوریهای هوشمند فراتر از نقشه برداری سنتی است. فناوری¬های هوشمند مانند سنسورهای متصل، سیستم پاسخگویی در برابر بحران، سیستم حمل و نقل هوشمند و غیره در هسته اصلی برنامه ریزی و مدیریت شهر قرار دارند.
وی ادامه داد: مفهوم شهر هوشمند روشی هوشمندانه در زمینه فناوری برای پرداختن به مسائل شهرنشینی برنامه ریزی نشده است. در حالی که با توجه به سطح استقرار، مقیاس، آرمانهای جامعه و جغرافیای مختلف تعاریف متفاوتی وجود دارد، برخی از ویژگی های اساسی به وضوح مشخصه یک شهر هوشمند است. یک شهر هوشمند با عملکرد بیست و چهار ساعته در یک فضای ابری برای ارائه بهترین خدمات به شهروندان و شیوه های پایدار مبتنی بر دانش و نوآوری است.
وی افزود: شهر هوشمند را می توان به این صورت تعریف کرد: «محیط شهری مبتنی بر داده ها با هدف پایداری، شفافیت و کارآیی که با مدل فعال ICT هدایت شده و یک چارچوب بصری ارائه می دهد و از فن آوری های بر هم زننده در سناریوهای مختلف برنامه، با استفاده از یک چارچوب هوشمند جامعه به صورت یکپارچه استفاده می کند».
فرقانی با تاکید بر اینکه شهرهای هوشمند سیستم های توزیعی پیچیده ای هستند که ممکن است شامل چندین ذینفع، برنامه کاربردی، حسگر و دستگاه های IT شوند تا مزایایی را برای کل جامعه فراهم کنند مانند سنجش و گزارش کیفیت هوا و آب، امنیت، اطلاعات مربوط به ترافیک برای عبور از یک مسیر کم ازدحام ، فرقانی تصریح کرد: دولت¬های محلی در خط مقدم ارائه خدمات در سراسر استرالیا هستند. تقریباً ۵۵۰ مقام دولت محلی وجود دارد که هر کدام چالش های خاص خود و جوامع منحصر به فردی دارند.
وی بیان داشت: ما به عنوان متخصصان فناوری های مکانی به برنامه ریزان و سیاست گذاران کمک می کنیم تأثیر شهرنشینی را بهتر ارزیابی کرده و سناریوهای بالقوه آینده را تحلیل کنند. خدمات تخصصی ما شامل تحلیل و تجسم فضایی، تولید داده ها درباره سهام مسکن و مدل سازی سناریوها از طریق کار با شرکای دانشگاهی و مشاوران برنامه ریزی شهری برای تولید بینش عمیق تر است. همچنین به دست اندرکاران فضاسازی کمک می کنیم تا اطلاعات مورد نیاز برای درک چالش های پیش روی مناطق شهری، نیمه شهری، منطقه ای و روستایی را تحلیل و تجسم کنند.
فرقانی افزود: ساختار مکانی موجود در اکوسیستم شهر هوشمند می تواند به تمام عملکردهای ارائه شده کمک کند. به عنوان مثال، شهر کانبرا GIS را در یک طرح مسکن با مصرف بهینه انرژی هوشمند اجرا می کند، در حالی که ملبورن بر خدمات الکترونیکی هوشمند تمرکز دارد. بنابراین شهر هوشمند GIS یک پلتفرم بین بخشی یکپارچه برای جمع آوری، مدیریت، تدوین، تحلیل و تجسم اطلاعات مکانی و زمانی برای برنامه ریزی، توسعه و مدیریت پایدار شهری است.
* زیرساختهای دادههای مکانی برای شهرهای هوشمند نقش مهمی در ایجاد قابلیت همکاری بین سیستم ها و پلتفرم ها دارند
وی بیان داشت: برای ایجاد ارتباط و استفاده از چنین دادههای ناهمگونی، زیرساختهای دادههای مکانی برای شهرهای هوشمند نقش مهمی در ایجاد قابلیت همکاری بین سیستم ها و پلتفرم ها دارند. بر اساس استانداردهای باز و بین المللی کنسرسیوم Open Geospatial Consortium (OGC)، مفهوم Smart District Data Infrastructure (SDDI)، حسگرهای مختلف، ابزارهای شبیه سازی و مدل های سه بعدی شهر را در یک چارچوب عملیاتی مشترک ادغام می کند. با این حال، چنین سیستم های توزیعی، اگر ایمن نباشند، ممکن است با افشای اطلاعات حساس به نهادهای غیرقابل اعتماد یا غیرمجاز، تهدید بزرگی ایجاد کنند. همچنین، کاربران و برنامه های مختلفی وجود دارند که ترجیح می دهند برای دسترسی به برنامه ها و خدمات توزیع شده در چنین زیرساخت های داده ای برای شهرهای هوشمند، به راحتی با همه سیستم ها کار کنند. این مفهوم امنیت و دسترسی کنترل شده به همه ذینفعان و مؤلفه¬های مربوطه را با ایجاد مجوز مناسب و مکانیسم های احراز هویت، حریم خصوصی تسهیل می کند.
فرقانی افزود: برای توسعه SDI در سناریوهای شهر هوشمند، یک زیرساخت داده هوشمند منطقه (SDDI) بر توسعه زیرساخت های شهر هوشمند در مناطق خاص در شهرهای انتخاب شده متمرکز است. جنبه اصلی چارچوب SDDI آن است که مؤلفه های مختلف سناریوهای شهر هوشمند را در نظر می گیرد مانند (۱) بازیگران و ذینفعان، (۲) حسگرها و دستگاه های IT، (۳) برنامه های کاربردی، (۴) شبیه سازی و ابزارهای تحلیلی و (۵) اطلاعات جغرافیایی (از جمله واقعیت فیزیکی اشیاء مانند ساختمان ها، پوشش ها و نقشه ها). SDDI ساختاری کاملاً مشخص برای دسته بندی این مؤلفه های مختلف و قرار دادن آنها در یک چارچوب عملیاتی مشترک فراهم می کند. این امر SDDI را از زیرساخت عمومی داده¬های مکانی SDI متمایز می کند. به علاوه، SDDI به عنوان یک معماری سرویس گرا ارائه می شود و با استفاده از اطلاعات و سیستم¬های رابط کاملاً مشخص بر اساس استانداردهای Open Geospatial Consortium (OGC)، موجب مدلسازی و ایجاد رابط چنین داده ها و سیستم های توزیعی می شود.
وی اظهار کرد: اگرچه چنین زیرساخت¬های داده های شهر هوشمند می تواند بهره وری و کارایی شهروندان و دولت ها را افزایش دهد، در صورت نداشتن مکانیسم های امنیتی مناسب ممکن است با مشکل جدی روبرو شوند. راه حل¬های شهر هوشمند می تواند دسترسی به اطلاعات حساس ذینفعان و شهروندان مختلف را تسهیل کند و از این رو در معرض درز اطلاعات و حریم خصوصی توسط متجاوزان خارجی قرار دارد.
فرقانی ادامه داد: رشد استرالیا به عنوان یک اقتصاد دانش بنیان و رونق کشور همزمان با رشد شهرهای بزرگ و مناطق اطراف آن همراه است. برای پاسخگویی به این رشد و استفاده از فرصت های اقتصادی در آینده، دولت ها در تمام سطوح سعی می کنند با تدوین چارچوب علمی بلند مدت و قوی در نحوه برنامه ریزی، ساخت و مدیریت شهرها تجدید نظر کنند.
* ایجاد شهر هوشمند در واقع سرمایه گذاری هوشمندی است که امکان مشارکت بین دولت ها و بخش خصوصی را فراهم می کند
وی افزود: شهرهای خوب تا حد زیادی استعدادها و سازمانهای متحرک را جذب و حفظ می کنند و آنها را توسعه می دهند و آنها را به ابتکار، ایجاد شغل و حمایت از رشد تشویق می کنند. در حالی که فرصت های زیادی برای شهرها، ازدحام و ترافیک وجود نداشت، دسترسی ضعیف به مشاغل و خدمات (به عنوان مثال محیط طبیعی)، کاهش استطاعت خرید مسکن و افزایش آلودگی می تواند کیفیت زندگی آنها را به چالش بکشد. ایجاد شهر هوشمند در واقع سرمایه گذاری هوشمندی است که امکان مشارکت بین دولت ها و بخش خصوصی را فراهم می کند و می تواند زودتر زیرساخت¬های بهتری را در محدودیت¬های بودجه ارائه دهد. به این ترتیب شهرها برای رقابت با یکدیگر همکاری می کنند.
فرقانی اظهار کرد: موفقیت مستلزم همکاری همه سطوح دولت¬ها، بخش¬های خصوصی و جوامع برای دستیابی به اهداف مشترک است. اساساً، سیاستگذاران شهرهای بهتر با تعهد برای ارائه اهداف مشترک از جمله اصلاحات برای راحت تر شدن سرمایه گذاری و تجارت شهرها در تمام سطوح مدیریتی همکاری می کنند. طبق برنامه ریزی دولت استرالیا، با استفاده از پروژه City Deals مراکز شهری به هر اندازه ای که باشند می توانند از طریق حاکمیت هماهنگ، برنامه ریزی استراتژیک، سرمایه گذاری و استراتژی اصلاح به پتانسیل کامل خود دست یابند.
وی ادامه داد: دولت ها و جامعه می توانند با بهره گیری از سرعت بی سابقه پیشرفت های فناوری شهرهای آبادتر و پایدارتری ایجاد کنند. داده های واقعی و فناوری هوشمند منجر به استفاده بهتر از زیرساخت ها، انرژی پاک و کارایی آن، بهبود خدمات و معیارهای بهتر عملکرد شهرها می شوند. ابتکار پروژه های شهرهای هوشمند منعکس کننده نوسازی ملی در شهرهای استرالیا است و بر بحث و بازخورد در مورد فرصت¬های شهرها و مناطق متمرکز است که باعث ایجاد کشوری سریع العمل، نوآور و مرفه می شود.
فرقانی افزود: فناوری مکانی برای تهیه بستر فناوری تشکیل دهنده ستون فقرات شهر مهم است. مطالعات انجام شده توسط Price Waterhouse طی سالهای ۲۰۲۰-۱۹۹۵، مزایای اقتصادی ناشی از سرمایه گذاری در زیرساخت های داده های مکانی را برای کشور نشان داد که به ازای هر دلار سرمایه گذاری در تولید داده های مکانی، پنج دلار سود در اقتصاد توزیع شده در طیف گسترده ای از فعالیت های اقتصادی ایجاد می شود. اطلاعات مکانی، بهره وری و رقابت پذیری در بخش های دولتی و بازرگانی را در حوزه های قضایی مختلف مورد استفاده به عنوان منابع اصلی برای ایجاد شهرهای هوشمندتر بهبود می بخشد. دولت¬ها، شوراهای محلی، شرکتهای انرژی و آب و فاضلاب – تأسیسات، و ساکنان و صاحبان خانه. هر کسی از داشتن یک شهر هوشمند در قرن ۲۱ بهره مند می شود.
*۵۴درصد مردم جهان شهرنشین هستند
وی ادامه داد: طبق آمار سازمان ملل ۵۴ درصد مردم در سراسر جهان در یک شهر زندگی می کنند، نیمی از این تعداد در شهرهایی هستند که کمتر از یک و نیم میلیون نفر در آنها ساکن هستند. طیف گسترده ای از ذینفعان با ایجاد ارتباطات در شهرهای هوشمند که به طور قابل توجهی مورد حمایت اطلاعات مکانی قابل اعتماد، منبع واحدی از داده های قابل اطمینان و خاص مکان قرار دارند اطلاعات لازم را برای ایجاد یک شهر هوشمند فراهم می کنند که شهروندان را قادر می سازد متوجه زمان و نوع اتفاقات شوند. متولیان داده¬های مکانی باید داده های خود را با سایر گروه¬های علاقه مند (به عنوان مثال شرکت های حمل و نقل، آب و برق، سازمان های بهداشتی و غیره) به اشتراک بگذارند که داده های بزرگ را در اختیار توسعه دهندگان و کارآفرینان برای ایجاد خدمات جدید و نوآورانه قرار می دهد.
فرقانی افزود: واضح است که زیرساخت¬های اطلاعات مکانی برای ارائه بستر فناوری که ستون فقرات یک شهر را تشکیل می دهد، امری اساسی است. یک شهر واقعاً هوشمند به یکپارچه سازی فناوری اطلاعات و ارتباطات (ICT) و فناوری های مکانی نیاز دارد تا بتواند از طریق اتوماسیون بیشتر، نظارت بر دارایی بهتر، برنامه ریزی شهری پایدار و خدمات مسیریابی و حمل و نقل هوشمند، مدیریت شهری بهتری داشته باشد.
وی در پایان مقاله و سخنرانی خود در این کنفرانس نتایج زیر را ارائه کرد:
۱٫ سیستمی که فرایندهای روشن، بدون ابهام، بازه های زمانی و پاسخگویی ها را برای اصلاحات سطح شهر و لنزهای اتصال مکانی شناسایی می کند. این سیستم به یک سیاست هوشمندانه برای ارائه ابتکاراتی مانند موارد فوق در اصلاحات قانونی و سنجش موفقیت با تمرکز بر رشد اقتصادی، ایجاد مشاغل، مقرون به صرفه بودن مسکن و نتایج زیست محیطی نیاز دارد.
۲٫ بهره گیری از داده های مکانی و باز و واقعی موجب آگاهی برنامه ریزی شهر و سرمایه گذاری زیرساخت ها با پتانسیل بالقوه برای بهبود تصمیم گیری می شود و انقلابی در نحوه تعامل دولت ها با جوامع در توسعه برنامه ها و خدمات شهری و محلی ایجاد می کند.
۳٫ به اشتراک گذاشتن داده های ناشناس شهرها باعث قابل اعتراض تر شدن مشکلات و راه حل های شهری می شود، بستری اساسی برای نوآوری جهت بهبود ارائه خدمات و اطلاع رسانی به سیاستگذاران.
۴٫ دولت ها در تمام سطوح، مقدار زیادی از داده های ارزشمند و منحصر به فرد را در سراسر دولت های ایالتی و محلی نگهداری می کنند که نیاز به دسترسی بیشتر و استفاده از داده های قابل خواندن با ماشین بدون نام دارند. این امر کمک می کند تا دولت بیشتر متمرکز بر شهروندان باشد و موجب تسریع نوآوری در ارائه خدمات می شود.
۵٫ بهتر شدن شهرها باید با پذیرش همه سطوح دولتی آغاز شود که یک رویکرد استراتژیک برای استفاده از زیرساخت های اطلاعات مکانی به عنوان یک ضرورت است.
۶٫ تحقیقات شهر سیدنی از سال ۲۰۱۴ تاکنون نشان داده که طی سالهای گذشته، شهر سیدنی شاهد افتتاح ۴۰۰۰ شرکت تجاری جدید و ایجاد بیش از ۱۰۰۰۰۰ شغل جدید بوده است و در کل کلانشهر سیدنی، ۶۰٪ از کل رشد شغلی در منطقه دولت محلی شهر صورت گرفته است.
همچنین وی در این سخنرانی یک ویدیوی بسیار جالب و مفید در رابطه با استفاده های سیستم اطلاعات جغرافیایی (GIS)، سنجش از دور (RS)، سیستم موقعیت یابی جهانی (GPS) و نقشه برداری ، اهمیت فناوری های اطلاعاتی و ارتباطی (ICT) در استرالیا را ارائه داد.

پروفسور فرقانی در پایان سخنان اعلام کرد که مایل است مهارتها و خدمات فنی و استراتژیکی خود و همکاران بین المللی علمی- فنی را برای ساختن شهرهای هوشمند پایدار با سازماندهی زیرساخت¬های اطلاعات مکانی برای استان خراسان رضوی و ایران بزرگ ارائه دهد.

E-mail: alan.forghani@unisa.edu.au; Phone: +61 449 867 226; Website: https://people.unisa.edu.au/Alan.Forghani

انتهای پیام/